เกณฑ์เหล่านี้เคยเพียงพอสำหรับโรงงานในยุคที่กระบวนการผลิตยังไม่ซับซ้อน แต่ปัจจุบัน อุตสาหกรรมอาหารได้เปลี่ยนแปลงไปอย่างมาก ไม่ว่าจะเป็น
สิ่งเหล่านี้ทำให้การเลือกเครื่องมือวัดไม่สามารถพิจารณาจาก “ค่าความแม่นยำ” เพียงอย่างเดียวได้อีกต่อไป แม้ว่า Accuracy จะเป็นคุณสมบัติพื้นฐานที่ทุกเครื่องมือวัดต้องมี แต่ในโลกของการผลิตจริง ความสามารถในการใช้งาน (Functionality) กลับเป็นอีกปัจจัยที่ส่งผลต่อประสิทธิภาพของโรงงานไม่แพ้กัน
กล่าวอีกนัยหนึ่ง การตัดสินใจเลือกเครื่องมือวัดในปัจจุบัน ควรมองให้ไกลกว่าตัวเลขใน Datasheet และพิจารณาว่าเครื่องมือนั้น ช่วยให้การทำงานในหน้างานมีประสิทธิภาพมากขึ้นหรือไม่
ทั้งสองสิ่งไม่ได้แข่งขันกัน แต่เป็นคุณสมบัติที่ควรทำงานร่วมกัน
เครื่องมือที่มี Functionality ที่ดี จะช่วยให้โรงงานสามารถ
ในการสาธิตที่ให้อาสาสมัครวัดอุณหภูมิเป็ดปรุงสุกด้วยหัววัดสองขนาด แม้เครื่องทั้งสองจะมี Accuracy เท่ากัน แต่ผลลัพธ์ที่ได้ไม่เหมือนกัน เพราะ Response Time ของหัววัดต่างกัน หัววัดขนาดเล็กตอบสนองไวกว่า และผลกระทบนี้จะเห็นชัดที่สุดกับสินค้าชิ้นเล็ก
ในสายการผลิตที่เคลื่อนที่เร็ว เช่น ไลน์ทอด ไลน์อบ หรือไลน์บรรจุ การตอบสนองที่ต่างกันเพียงไม่กี่วินาทีก็เพียงพอที่จะทำให้ผลการวัดคลาดเคลื่อนไปจากความเป็นจริง แต่ในทางกลับกัน หัววัดที่เล็กมากก็มีข้อจำกัดเรื่องความแข็งแรงและอายุการใช้งานเช่นกัน
บทสรุปจากการทดลองนี้ตรงไปตรงมา คือไม่มีหัววัดที่ดีที่สุด มีแต่หัววัดที่เหมาะสมกับงานที่สุด
ทั้งหัววัดขนาด 1.2 มม. และ 2.5 มม. อาจผ่านการสอบเทียบและมี Accuracy อยู่ในระดับเดียวกัน แต่เมื่อนำไปใช้งานจริงในสายการผลิตอาหาร ผลลัพธ์ที่ได้กลับแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญ
✅ ตอบสนองต่อการเปลี่ยนแปลงอุณหภูมิได้รวดเร็ว (Fast Response)
ข้อควรพิจารณา
✅ แข็งแรง ทนทาน
ข้อควรพิจารณา
การเลือกหัววัดจาก Accuracy เพียงอย่างเดียว อาจไม่ใช่คำตอบที่ดีที่สุด
สิ่งที่ควรพิจารณาร่วมกัน ได้แก่
การวัดอุณหภูมิแบบทั่วไปคือการวัด ณ จุดใดจุดหนึ่งเท่านั้น แต่แนวคิด Through Process Temperature Profiling ของ PhoenixTM คือการปล่อย Data Logger ให้เดินทางไปพร้อมกับสินค้าตลอดกระบวนการผลิตจริง เพื่อเก็บข้อมูลต่อเนื่องทั้งช่วง Heating, Holding และ Cooling พร้อมเวลาที่เกิดขึ้นจริงทุกขั้นตอน
ด้วยความเข้าใจว่าสินค้าชิ้นเล็กและไลน์ผลิตที่เคลื่อนที่เร็วต้องการการตอบสนองที่รวดเร็วเป็นพิเศษ PhoenixTM จึงออกแบบ Probe Tip ให้เล็กเพียง 1.3 มม. เพื่อให้ค่าที่วัดได้สะท้อนอุณหภูมิจริงของอาหารมากที่สุด
การเลือกเครื่องมือที่ไม่เหมาะสมกับหน้างานอาจนำไปสู่ปัญหาที่ตามมาหลายอย่าง ทั้งสายวัดเสียหาย ประตูเตาหนีบสาย ชิ้นงานเคลื่อน ค่าอุณหภูมิคลาดเคลื่อน จนต้องวัดซ้ำ ซึ่งทุกครั้งที่ต้องวัดใหม่คือการเสียเวลาและต้นทุนที่ไม่ควรเกิดขึ้น เพราะทุกครั้งที่วัดอุณหภูมิคือต้นทุนของการผลิต หากข้อมูลที่ได้ไม่น่าเชื่อถือ ต้นทุนนั้นก็สูญเปล่าไปโดยเปล่าประโยชน์
ถ้า PhoenixTM ถูกออกแบบมาเพื่ออุตสาหกรรมอาหารเป็นหลัก อีกด้านหนึ่งของงานหนักคือการฆ่าเชื้อในกระป๋องด้วยเตา Retort ภายใต้แรงดันสูง ซึ่งเป็นงานที่พบมากในอุตสาหกรรมยาและอาหารกระป๋อง ความเสี่ยงจากอุปกรณ์ที่ไม่เหมาะสมในสภาวะแรงดันสูงมีทั้งสายวัดเสียหาย ชิ้นงานเคลื่อน และค่าคลาดเคลื่อนเช่นเดียวกับที่กล่าวมา
ZCLOG โดย Zhiec ถูกออกแบบมาสำหรับงานลักษณะนี้โดยเฉพาะ ด้วย Housing สแตนเลสที่ทนแรงดันสูงและกันน้ำ ความแม่นยำระดับ ±0.1°C และหัววัดหลายรูปแบบทั้ง Hard Probe และ Soft Probe ขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง 3 มม. ความยาวตั้งแต่ 60 ถึง 250 มม. ให้เลือกใช้ตามลักษณะหน้างาน จุดที่ต่างจาก PhoenixTM ชัดเจนคือ Zhiec เน้นตอบโจทย์งานฆ่าเชื้อภายใต้แรงดันในอุตสาหกรรมยา ขณะที่ PhoenixTM เน้นอุตสาหกรรมอาหารทั่วไปเป็นหลัก
ข่าวดีคือวันนี้ระบบ Through Process เข้าถึงได้ง่ายขึ้นกว่าเดิมมาก ทั้งยังช่วยเพิ่มความปลอดภัย เพิ่มความแม่นยำ ลดความเสี่ยงจากการวัดซ้ำ และไม่กระทบ Capacity การผลิตโดยรวม
การวัดอุณหภูมิไม่ควรจบแค่ “อ่านค่า” แต่ต้องตอบคำถามให้ได้ว่าผ่านหรือไม่ผ่าน เพราะอะไร และควรแก้ไขอย่างไร โดยอ้างอิงจาก Factory Spec มาตรฐานสากล เช่น กรมประมงหรือ BRCG และเกณฑ์ของลูกค้าแต่ละราย
ซอฟต์แวร์ที่ดีจะช่วยวิเคราะห์และสร้างรายงานอัตโนมัติ พร้อมตรวจสอบพารามิเตอร์สำคัญ ได้แก่
ตัวอย่างที่เห็นภาพง่ายที่สุดคือไข่ทอด ไข่ที่ร้อนเร็วกับร้อนช้าให้ความกรอบที่ต่างกันอย่างชัดเจน เช่นเดียวกับอาหารทอดที่เย็นตัวเร็วหรือช้าก็ส่งผลต่อเนื้อสัมผัสและรสชาติไม่น้อย พารามิเตอร์เหล่านี้ล้วนมีผลต่อคุณภาพสินค้าโดยตรง แต่หลายโรงงานยังไม่ได้ดึงข้อมูลเหล่านี้มาใช้ประโยชน์อย่างเต็มที่ ทั้งที่ระบบสามารถวิเคราะห์ได้ทั้งหมดอยู่แล้ว
ปัญหาที่พบบ่อยในโรงงานคือการใช้เครื่องมือวัดหลายยี่ห้อ หลายรุ่น และหลายซอฟต์แวร์พร้อมกัน ทำให้ข้อมูลกระจัดกระจายและยากต่อการนำมาใช้ประโยชน์ร่วมกัน PP Systems จึงพัฒนา HeatTH.com ขึ้นมาเพื่อเป็นศูนย์กลางการจัดการข้อมูลอุณหภูมิ โดยรองรับการทำงานดังนี้
อนาคตของการวัดอุณหภูมิไม่ได้อยู่ที่การเลือกเครื่องที่มี Accuracy สูงที่สุดเพียงอย่างเดียว แต่อยู่ที่การเลือก Solution ที่ช่วยให้วัดได้ถูกต้อง วิเคราะห์ได้รวดเร็ว และบริหารข้อมูลได้อย่างมีประสิทธิภาพ ตั้งแต่หัววัดที่เหมาะกับหน้างาน อย่าง PhoenixTM สำหรับอุตสาหกรรมอาหาร หรือ Zhiec ZCLOG สำหรับงานฆ่าเชื้อภายใต้แรงดันในอุตสาหกรรมยา ไปจนถึงแพลตฟอร์มบริหารข้อมูลอย่าง HeatTH.com
ตอนนี้ HeatTH.com พร้อมเปิดให้ลูกค้า PP Systems ที่ใช้เครื่องมือวัดของบริษัทใช้งานได้แล้ว โดยยังไม่มีค่าใช้จ่าย และจะมีการพัฒนาฟังก์ชันเพิ่มเติมอย่างต่อเนื่องในอนาคต
สนใจโซลูชันวัดอุณหภูมิที่เหมาะกับหน้างานของคุณ หรือต้องการชมการสาธิตแบบเดียวกับที่ใช้ในงาน Food Roadshow ติดต่อทีมงาน PP Systems ได้ที่ pp@ppss.co.th หรือโทร 02-399-4930